Duygular her insanın hayatının ayrılmaz bir parçasıdır. İnsanlar belirli olaylarda sevinir, belirli durumlarda üzülür, güler, ağlar, öfkelenir ve tüm bunlar ruhsal iniş çıkışlardan sorumlu olan ruhsal yapıdaki özel mekanizmaların bir tezahürüdür.

Ancak bazı insan kategorilerinde duygular o kadar güçlü ve canlıdır ki, normdan sapma olarak kabul edilir ve psikolojide yüceltme veya duygusal-yüceltilmiş davranış olarak adlandırılır. Bu kavram ne anlama geliyor?

Özellikler

Yüceltme, şu veya bu dış uyarana karşı yoğun tepkilerin tezahürüdür. Bu tür bir kişiliğin ruhu son derece heyecanlı bir durumdadır ve bu tür bir zihinsel yükselişin nedeni genellikle ona verilen şiddetli tepkiyle orantısızdır.

Duygularını canlı bir şekilde ifade etmenin, örneğin bazı önemli olaylarla bağlantılı olarak mutluluktan ağlamanın her insanın karakteristik özelliği olduğunu anlamaya değer. Ancak bu davranış epizodiktir.

Şiddet içeren bir tepki kişiliğin bir parçası haline gelirse, yani kesin olarak sabitlenmiş bir davranış kalıbı, duyguların canlı bir ifadesiyle ilişkili bir karakter özelliği haline gelirse, o zaman vurgulamadan bahsediyoruz demektir. Böyle bir aşırılık ilk olarak Alman psikiyatrist Karl Leongard tarafından düşünülmüştür. Yüceltmenin anlamını “kaygı ve mutluluğun mizacı” diyerek tanımladı.

Böyle bir vurguya sahip bir kişi bir şeye tutkuyla sevinebilir ve bir saniye sonra ölümcül bir özlem duyabilir, Pantolonun üzerine dökülen çay ya da televizyondaki kötü haberler ani bir ruh hali değişikliğini tetikleyebilir. Bu, yüce kişilik tipinde sevinçten kedere (ve tam tersi) duygusal mesafenin son derece küçük olduğu anlamına gelir, bu nedenle ruh hali değişikliği keskin sıçramalarla gerçekleşir. Başka bir deyişle, bu bir tür duygu kültüdür.

Belirtiler ve Teşhis

İlginç bir şekilde, bu vurgu tüm insanların yaklaşık yüzde on beşinde vardır. Aynı zamanda, bu tür bir mizaca sahip bir erkeğe bir kadından çok daha az rastlanabilir. Bu mantıklıdır, çünkü bir kadın aslında güçlü duyguların daha büyük bir tezahürüne meyillidir.

Yüceltilmiş bir kişinin davranışlarını diğerlerinden ayıran işaretler veya belirtiler:

Bir kişi benzer işaretlere sahip olsa bile, onun yüceltilmesi hakkında doğru bir sonuç çıkaramazlar. En doğru teşhis için, psikiyatrist Karl Leonhardt’ın teorik hükümlerine dayanan Schmischek hakkında özel bir anket vardır. Yaklaşık yüz sorunun sorulduğu, tek kelimelik “evet” ve “hayır” cevaplarının varsayıldığı bir tür testtir. Elde edilen nihai rakam vurgulamanın türünü ortaya koyar ve mutlaka yüceltilmiş olması gerekmez. Bu testin çocuk ve yetişkin versiyonları mevcuttur.

Teşhisin bir sonucu olarak, bir kişi maksimum rakamlar alırsa, bu endişe verici bir işarettir ve duygularını kontrol edemediğini gösterir.

Yani, bu davranış söz konusu kişinin içine iyice yerleşmiştir ve belki de kendisi sorunun farkında bile değildir. Test sonuçlarına dayanarak, uzmanlar duygusal ifadenin yoğunluğunu düzeltmek için önerilerde bulunabilirler.

Nedenler

Yüceltme kötü ya da tehlikeli bir durum değildir. Hatta çocuklukta bir norm olarak kabul edilir. İki ila dört yaşlarında yüksek sesle ağlamayan, hatta ebeveynlerine gerçek öfke nöbetleri geçirmeyen hiçbir çocuk yoktur. Aynı zamanda, küçük çocuklar sınırsız kahkaha ve yoğun el kol hareketleri ile abartılı neşeli ruh halleri ile karakterize edilir.

Gençler ayrıca vücuttaki hormonal değişiklikler nedeniyle yüceltilmiş davranışlara eğilimlidirler. Duygularını kontrol etmekte zorlanırlar, ruh halleri değişkendir, maksimalist olurlar, duyguları ifade ederken altın ortalamayı tanımazlar.

Aşağıdaki vurgu aşamaları, dış uyaranların duygusal arka plan üzerinde güçlü bir etkisi olduğunda, örneğin aşık bir kişide veya genç bir ebeveynde yetişkinlikte de ortaya çıkabilir. Heyecanınızı kontrol edebilme becerisine olgunluk denir. Ancak insanlar ebedi çocuklar olarak kalabilirler, bu da yüceltmenin doğuştan gelen bir karakter özelliği olduğunu gösterir. Bir kişinin ruhunda güçlü bir şekilde güçlenmesine katkıda bulunan faktörler:

Meslekte Gerçekleşme

Yüceltmelere sahip kişiler çoğunlukla yaratıcı meslekleri tercih eder. Yazı ya da sanat dünyasının pek çok temsilcisinin yetişkinliklerinde de çocuksu mizaçlarını kaybetmemiş olmaları boşuna değildir. Bazı dahiler, ani ruh hali değişimleri ve dengesiz duygusal geçmişleri nedeniyle “büyük çocuklar” olarak görülüyordu. Pek çok resim duygulanım halinde resmedilmiştir. Aynı durum sanatsal eserlerin yaratılması için de geçerlidir.

Bu nedenle, yüce kişilikler genellikle sanatsal veya yazılı yeteneğe sahiptir.

Kendilerini yaratıcı alanda gerçekleştirmeye çalışırlar çünkü iyi bir zevk ve duyarlılıktan yoksun değildirler. Bu tür insanlar çok dokunaklı eserler ve derin resimler üretirler. Oyunculuk, vurguları olan bir kişi için başka bir alandır. Orada duyguları canlı bir şekilde ifade etme yeteneği her şeyden daha değerlidir. Bu kişilik tipleri film veya tiyatro oyunculuğunda iyidir çünkü deneyimleri aracılığıyla izleyiciler üzerindeki etkileri çok büyüktür.

Yaratıcı mesleklere ek olarak, vurguları olan insanlar eğitimci olarak çalışmayı seçerler. Sempati ve nezaketleri her küçük çocuğa bir yaklaşım bulmaya yardımcı olur. Ancak bu mizaca sahip her kişi yaratıcı mesleği icra edemez (yeteneğin olmadığı durumlarda). O zaman duyguların çıkışı, örneğin tatil organizatörü gibi, iş vermeye yardımcı olacaktır.

Diğer psikotiplerle ilişkiler

Yüceltilmiş bireylerin toplumla etkileşimde sorun yaşama olasılığı daha yüksektir. Bu durum özellikle onlara yakın olan insanlar için zordur. Aileden biri benzer bir mizaca sahipse, böyle bir kişiyle birlikte yaşamak, sönmüş bir volkanın yakınında olmak gibidir. Yüce bir aile üyesi üzerinde şu ya da bu durumun nasıl bir duygusal etki yaratacağını tahmin etmek imkansızdır.

Bu nedenle toplum bu tür insanlardan büyük ölçüde uzak durmaya çalışır:

Çoğu zaman, ebeveynlerinin ve diğer akrabalarının bakımını bırakan bu kişilikler, günlük sorunlarla bile başa çıkamazlar, bu nedenle bu insanlardan bazıları sadece içer ve hatta kendilerini başlarını sokacak bir çatıları olmadan bulurlar. Genellikle bu psikotipler yalnızdır. Ünlü aktörler ve diğer yaratıcı kişilikler arasında böyle bir kadere sahip pek çok örnek vardır. Yeteneklerine ve popülerliklerine rağmen birçoğu beş parasız ve yalnız öldü.

Bazı yüce kişilik tipleri yaşamları boyunca davranışlarının oldukça doğal ve normal olduğunu düşünebilir.

Ancak sorunu zamanında anlar ve kavrarsanız, belirli tekniklerin yardımıyla karakterlerini bir dereceye kadar dizginleyebilir, duygusal arka planı dengeleyebilirsiniz.

Tedavi

Böyle bir vurgunun tedavisi, bir kişinin toplumda etkileşime girmesini engelleyen güçlendirilmiş bir karakter özelliğinin düzeltilmesine dayanır. Mizacı tamamen değiştirmek mümkün değildir, ancak olumsuz belirtilerden kurtulabilirsiniz. Bu amaçla, kendi üzerlerinde çalışmak için özel teknikler vardır. Psikologların yaptığı da budur. Tedavinin seyri vurgunun derecesine bağlıdır, üç ay hatta yıllar sürebilir.

Tedavi nasıl gerçekleştirilir.

Duygularınızı yönetmeyi nasıl öğreneceğiniz konusunda aşağıdaki video klibe bakın.